Akdeniz Kıyılarında Yuvalama Sezonu Açıldı
Her yıl mayıs ayından itibaren Türkiye'nin Akdeniz kıyıları, nesli tehlike altındaki Caretta caretta (karet kaplumbağası) türünün yuvalama aktivitesiyle hareketleniyor. Bu yıl da Antalya'nın Belek, Kemer ilçeleri ile Muğla'nın Dalyan ve Fethiye bölgelerinde ilk yuvalar tespit edildi. Koruma ekipleri ve gönüllüler, sahillerde nöbet tutmaya başladı.
Türkiye Neden Bu Kadar Önemli?
Türkiye, Akdeniz havzasında Caretta caretta ve Chelonia mydas (yeşil deniz kaplumbağası) türleri için dünyanın en önemli yuvalama alanlarından birine sahip. DEKAMER (Deniz Kaplumbağaları Araştırma, Kurtarma ve Rehabilitasyon Merkezi) verilerine göre, Türkiye kıyılarında her yıl binlerce yuva kaydedilmektedir. Dalyan İztuzu Plajı, Patara, Belek, Anamur ve Kazanlı başlıca yuvalama sahilleri arasında yer alıyor.
Koruma Çalışmaları Nasıl Yürütülüyor?
Yuvalama sezonu boyunca (mayıs-ekim) sahillerde kapsamlı koruma önlemleri uygulanıyor:
- Gece nöbetleri: Gönüllüler ve araştırmacılar, dişi kaplumbağaların yumurtlama için karaya çıktığı gece saatlerinde sahillerde devriye geziyor.
- Yuva koruma: Tespit edilen yuvalar işaretlenerek kafes sistemiyle yırtıcılardan korunuyor. Yuva sıcaklıkları düzenli olarak ölçülüyor.
- Işık kirliliği kontrolü: Sahile yakın tesislerde denize yönelik aydınlatmaların kısılması sağlanıyor. Işık kirliliği, yavru kaplumbağaların deniz yerine karaya yönelmesine neden olabiliyor.
- Plaj düzenlemesi: Yuvalama bölgelerinde şezlong ve şemsiye düzenlemesi, motorlu araç trafiği ve gece aktiviteleri kısıtlanıyor.
DEKAMER'in Rolü
Muğla Dalyan'da bulunan DEKAMER, yaralı ve hasta deniz kaplumbağalarının tedavi edildiği Türkiye'nin en önemli rehabilitasyon merkezlerinden biri. Merkez, her yıl ağ yaralanması, plastik yutma ve tekne çarpması gibi nedenlerle yaralanan onlarca kaplumbağayı tedavi ederek denize geri kazandırıyor. Aynı zamanda bölgedeki yuvalama faaliyetlerinin bilimsel takibini yürütüyor.
Vatandaşlara Çağrı
Koruma ekipleri, sahil ziyaretçilerine şu uyarılarda bulunuyor:
- Sahilde işaretlenmiş yuva alanlarına yaklaşmayın ve dokunmayın
- Gece saatlerinde sahilde flaşlı fotoğraf çekmeyin ve güçlü ışık kaynağı kullanmayın
- Sahilde çöp bırakmayın; plastik atıklar deniz kaplumbağaları için ölümcül olabiliyor
- Yaralı veya karaya vurmuş bir kaplumbağa görürseniz 112 veya en yakın sahil güvenlik birimine haber verin
Caretta caretta koruma çalışmaları, Türkiye'nin doğa koruma alanındaki en başarılı örneklerinden biri olarak uluslararası arenada da takdir topluyor. Gönüllü olmak isteyenler, DEKAMER ve yerel çevre kuruluşlarına başvurabilir.