Kronik böbrek yetmezliği (CKD) yaşlı kedilerin %30-40'ında — 10 yaş üstü en yaygın hastalık. Böbrek nefronları kademeli kaybedilir, kompansasyon sınırı geçince belirti ortaya çıkar. Tam iyileşme yok ama yaşam beklentisi yıllara uzar.
Sebepler
- Yaşlanma (en yaygın)
- Genetik (Persian, Maine Coon: polikistik böbrek)
- Akut hasar sonrası (toksin, zatürre, dehidrasyon)
- Yüksek tansiyon
- Hipertiroidi (yaşlı kedi yaygın)
- Diş hastalığı (kronik enfeksiyon)
Belirtiler (Erken Sinsi)
- Aşırı su tüketimi (polidipsi) — en erken
- Sık idrar (poliüri)
- Kilo kaybı
- İştahsızlık
- Bulantı, kusma
- Halsizlik, uyku artışı
- Tüy kalitesi düşüklük
- Ağız kokusu (üremi)
- İleri: ülser, koma
IRIS Aşamalandırması
- Aşama 1: Kreatinin <140 — diyet + su
- Aşama 2: Kreatinin 140-249 — düşük protein diyet
- Aşama 3: Kreatinin 250-440 — sıvı tedavi başlangıcı
- Aşama 4: Kreatinin >440 — yoğun destek tedavi
Teşhis
- Kan testi: kreatinin, BUN, SDMA (erken belirti)
- İdrar tahlili (USG <1.035 işaret)
- Tansiyon ölçümü
- Ultrason (böbrek yapısı)
Tedavi Hedefleri
- Dehidrasyon önleme (su erişimi maksimum)
- Diyet (düşük fosfor, orta protein, omega-3)
- Fosfor bağlayıcı (Renalzin, Lantharenol)
- Kan basıncı kontrolü (amlodipine)
- Bulantı kontrolü (maropitant, ondansetron)
- İştah açıcı (mirtazapin)
- Eritropoietin (anemi varsa)
- SubQ sıvı (evde, vet onaylı)
Diyet
- Hill's k/d, Royal Canin Renal, Purina NF
- Su tüketimini artıran: ıslak mama, çeşmeli su
- Düşük tuz
- Eklenmiş omega-3
Evde Bakım
- Birden çok su kabı
- Çeşmeli su sistemi
- SubQ sıvı (vet eğitir)
- Düzenli kilo takibi
- 3 ayda bir kan testi
Yaşam Beklentisi
Aşama 1-2'de teşhis edilen + iyi yönetilen kedi 2-5 yıl yaşar. İleri aşamada haftalar/aylar.
SSS
Yıllık check-up yapmalı mıyım? 7 yaş üstü kedi yıllık SDMA testi — erken teşhis kritik.
Ev tedavisi yeterli mi? Aşama 1-2'de evet, ileri aşamada vet desteği şart.
Maliyet? Aylık 500-1500 TL (diyet + ilaç + sıvı).
Bu içerik bilgi amaçlıdır. Kesin teşhis ve tedavi için veteriner hekiminize danışın.
Yaşlı kedi sağlık takibi DoldurKabı pet ID kart + 3 aylık kontrol takvimi.
