Çin Tepeli Köpeği, köpek dünyasının en benzersiz ve dikkat çekici görünümlü ırklarından biridir. İki farklı varyantı vardır: Hairless (tüysüz) ve Powderpuff (tüylü). Tüysüz varyant, sadece başında punk saç stili andıran bir tepe tüyü (crest), patilerinde çorap şeklinde tüyler ve kuyruğunda uzun bir pülümle dikkat çekerken, vücudunun geri kalanı düz, sıcak ve ipeksi bir cilde sahiptir. Powderpuff varyantı ise tamamen uzun, yumuşacık tüylerle kaplıdır. Her iki varyant da aynı yavru kümesinde doğabilir; genetik olarak tüysüzlük dominant bir gendir. Son derece sevecen ve bağımlı bir yapıya sahip olan Çin Tepeli, sahiplerine adeta yapışır ve onlardan ayrılmak istemez. 'Velcro köpek' ifadesi bu ırk için biçilmiş kaftandır; sahiplerini oda oda takip eder, kucaklarında uyumayı sever ve yalnız bırakılmaktan hoşlanmaz. Bu özellik onu mükemmel bir terapi ve destek köpeği yapar ancak ayrılık anksiyetesine yatkınlığını da artırır. Yabancılara karşı ilk başta çekingen davranabilir ama güven kurduğunda sınırsız sevgi gösterir. Zeki, meraklı ve şaşırtıcı derecede atletik bir ırktır. Küçük boyutuna rağmen çeviklik yarışmalarında başarılı olabilir ve yüksek yerlere tırmanma becerisi gösterir — bazı sahipler bu köpeklerin kedi gibi hareket ettiğini söyler. Ön patilerini elleri gibi kullanarak oyuncakları ve yiyecekleri kavrama yetenekleri eşsizdir. Diğer evcil hayvanlarla ve çocuklarla genellikle iyi geçinir. Çin Tepeli, hipoalerjenik özellikleriyle de bilinir. Tüysüz varyantı tüy dökümü olmadığından alerji hastası aileler için ideal bir seçenek olabilir. Apartman yaşamına mükemmel uyum sağlar, çok az havlar ve sessiz bir ev arkadaşıdır. Eğlenceli, canlı ve bazen palyaçoluk yapan karakteri ev ortamına neşe katar.

Adına rağmen Çin Tepeli Köpeğinin kökeni tartışmalı ve gizemli bir konudur. Genetik çalışmalar, tüysüz köpek geninin Afrika'daki tüysüz köpeklerle ortak bir atadan geldiğini, ancak ırkın modern formunun Çin'de şekillendiğini göstermektedir. Bazı araştırmacılar ırkın kökenini Meksika'daki Xoloitzcuintli (Meksika Tüysüz Köpeği) ile ilişkilendirirken, diğerleri bağımsız bir evrim hattı olduğunu savunur. Çinli denizcilerin gemilerinde fare avlamak için küçük tüysüz köpekler kullandıkları bilinmektedir. Bu köpekler, 13. yüzyıldan itibaren Çin ticaret gemileriyle dünyanın dört bir yanına taşınmıştır. Afrika, Güney Amerika ve Asya limanlarında bu köpeklerin varlığına dair tarihî kayıtlar bulunmaktadır. 'Çin Tepeli' adı, gemicilerin bu köpekleri Çin'den getirmesinden kaynaklanmaktadır. Avrupa'ya ulaşışı 18-19. yüzyıla tarihlendirilmektedir. 1880'lerden itibaren Amerika'da köpek gösterilerine katılmaya başlamış ve egzotik görünümüyle büyük ilgi çekmiştir. Amerikalı yetiştiriciler Debra Woods ve Gypsy Rose Lee, 20. yüzyılın ortalarında ırkın korunması ve popülerleşmesi için büyük çaba göstermiştir. Gypsy Rose Lee'nin ünlü bir burlesque sanatçısı olması, ırka medyatik ilgiyi artırmıştır. AKC tarafından 1991'de resmen tanınan Çin Tepeli, günümüzde hem şov ringlerinde hem de sevgi dolu bir ev arkadaşı olarak popülerliğini sürdürmektedir. 'Dünyanın En Çirkin Köpeği' yarışmalarında sıkça görülmesi, ırkın benzersiz görünümünü ve karizmasını paradoks bir şekilde kutlamaktadır.

Çin Tepeli Köpeği, küçük, ince kemikli ve zarif bir yapıya sahip, son derece karakteristik bir görünüme sahiptir. Erkeklerde 3-5.5 kg, dişilerde 2.5-5 kg ağırlık ve 23-33 cm omuz yüksekliği ile küçük ırk kategorisindedir. Tüysüz (Hairless) varyant, ırkın en ikonik formudur. Başındaki tepeli tüy (crest) saç benzeri bir yapıda olup uzun, yumuşak ve genellikle dik veya dalgalı şekildedir — bazılarında punk saç stilini, bazılarında ise zarif bir perukayı andırır. Patilerde 'çorap' (socks) denilen tüyler ayak bileklerine kadar uzanır. Kuyrukta ise uzun, saçaklı bir pülüm (plume) bulunur. Vücudun geri kalanı pürüzsüz, sıcak ve yumuşak bir cilde sahiptir. Cilt renkleri inanılmaz çeşitlilik gösterir: pembe, koyu gri, siyah, bronz, lavanta, benekli ve hatta lekeli olabilir. Güneşe maruz kaldığında cilt rengi koyulaşır. Powderpuff varyantı tamamen uzun, yumuşak, ipeksi çift katlı tüylerle kaplıdır. Tüy yapısı örtücü ve hacimlidir; uzaktan bakıldığında tamamen farklı bir ırk gibi görünebilir. İlginç olan, her iki varyantın aynı yavru kümesinde doğabilmesidir — tüysüzlük geni heterozigot dominant olduğundan, tüysüz ebeveynler Powderpuff yavrular üretebilir. Her iki varyant da ince, zarif bir kafa yapısına, büyük ve ifadeli koyu gözlere ve diğer ırklarda göremeyeceğiniz bir yüz ifadesine sahiptir. Kulak yapısı tüysüz varyantda genellikle büyük ve dik, Powderpuff'ta sarkık olabilir.

Çin Tepeli Köpeğinin bakımı, varyanta göre önemli farklılıklar gösterir ve her biri kendine özgü dikkat gerektirir. Tüysüz varyant için cilt bakımı ırkın bakımının temel taşıdır. Koruyucu tüy tabakasından yoksun olan cilt, çevresel etkilere doğrudan maruz kalır. Güneşli havalarda köpeklere uygun güneş kremi (SPF 30+) uygulanmalıdır — güneş yanığı ciddi bir risktir. Kuru ve soyulan cilde karşı hipoalerjenik nemlendirici düzenli olarak kullanılmalıdır. Haftada bir banyo, gözeneklerin tıkanmasını ve sivilce oluşumunu önler; ancak çok sık banyo cildi kurutabilir. Sivilce, kara nokta ve cilt tahrişi görülebilir — bunlar genellikle uygun cilt bakımı ürünleriyle yönetilebilir. Powderpuff varyantı tamamen farklı bir bakım rejimi gerektirir. Uzun, yumuşak tüyleri düğümlenmeye yatkındır ve günlük veya en az günaşırı fırçalama gerektirir. Çift katlı tüy yapısı matlaşabilir; özellikle kulak arkası, koltuk altı ve kasık bölgelerinde düğüm kontrolü yapılmalıdır. Banyo 2-4 haftada bir yeterlidir. Her iki varyant da soğuğa hassastır ve kış aylarında köpek kıyafeti giymelidir. Tüysüz varyant özellikle hassastır; ev içinde bile serin havalarda bir tişört giydirilmesi konforunu artırır. Egzersiz ihtiyacı düşük-orta düzeydedir; günde 20-30 dakika yürüyüş ve oyun yeterlidir. Zihinsel uyarım için bulmaca oyuncakları ve numara eğitimi harikadır. Diş bakımı bu ırk için kritiktir — tüysüz varyantın diş yapısı genetik olarak zayıftır. Günlük diş fırçalama zorunludur. Tırnak bakımı da önemlidir; 'tavşan patilere' sahip olan bu ırkın tırnakları düzenli kesilmelidir.

Çin Tepeli Köpeği, genel olarak uzun ömürlü ve dayanıklı bir ırktır. Ortalama 13-18 yıl yaşam süresi ile köpek ırkları arasında en uzun ömürlülerden biridir. Ancak ırka ve özellikle tüysüz varyanta özgü bazı sağlık durumları bilinmektedir. Diş sorunları en yaygın ve en belirgin sağlık problemidir. Tüysüzlük geni, diş gelişimini de etkiler. Tüysüz varyantın dişleri genellikle eksik, zayıf yapılı veya düzensiz dizilimlidir. Erken diş kaybı çok yaygındır ve bazı bireylerde yetişkin dişlerin büyük kısmı 5-6 yaşına kadar düşebilir. Bu durum beslenmeyi etkileyebilir; yumuşak mama veya kuru mamanın ıslatılması gerekebilir. Powderpuff varyantında diş yapısı genellikle daha sağlıklıdır ancak yine de düzenli bakım önemlidir. Cilt sorunları tüysüz varyantın doğal bir sonucudur. Güneş yanığı, sivilce, kara noktalar, alerjik reaksiyonlar ve kuru cilt en yaygın problemlerdir. Düzenli cilt bakımı bu sorunların çoğunu önler. Bazı bireylerde cilt alerjileri kronik hale gelebilir ve veteriner dermatolog konsültasyonu gerektirebilir. Patella lüksasyonu küçük ırklarda yaygın olan bir ortopedik sorundur ve Çin Tepeli'de de görülür. Legg-Calve-Perthes hastalığı (kalça başı avasküler nekrozu) nadir olmakla birlikte bilinen bir durumdur. Göz sorunları arasında lens lüksasyonu (göz merceğinin yerinden kayması), progresif retinal atrofi (PRA) ve kuru göz sendromu sayılabilir. Lens lüksasyonu acil müdahale gerektirebilir. Epilepsi bazı hatlarda bildirilmiştir. Tüysüz varyantın güneşe ve aşırı sıcağa maruz kalması cilt kanseri riskini artırabilir; güneş koruması bu nedenle sadece kozmetik değil, sağlık açısından da kritiktir.

Çin Tepeli Köpeğinin beslenmesi, ırkın kendine özgü diş yapısı ve cilt sağlığı ihtiyaçları göz önünde bulundurularak planlanmalıdır. Küçük ırklara özel formüle edilmiş, yüksek kaliteli mama temel beslenme kaynağı olmalıdır. Günlük mama miktarı ortalama 0.25-0.5 su bardağı (yaklaşık 60-120 gram kuru mama) arasındadır ve günde 2 öğün halinde verilmelidir. Tüysüz varyantın diş sorunları nedeniyle kuru mama çiğneme güçlüğü yaşanabilir; bu durumda ıslak mama, kuru mamanın ılık su ile yumuşatılması veya karışık beslenme (kuru + ıslak) tercih edilmelidir. Erken diş kaybı yaşayan bireylerde tamamen yumuşak beslenmeye geçiş gerekebilir. Cilt sağlığını desteklemek için omega-3 ve omega-6 yağ asitleri açısından zengin beslenme kritik öneme sahiptir. Balık yağı takviyesi cildin nemini, esnekliğini ve sağlığını doğrudan etkiler. Somon, sardalya veya balık yağı içeren mamalar ya da veteriner onaylı omega takviyesi kullanılabilir. E vitamini ve çinko da cilt sağlığını destekleyen önemli besinlerdir. Protein kaynağı olarak tavuk, hindi, balık veya kuzu eti içeren mamalar uygundur. Gıda alerjileri bu ırkta nadir değildir; kaşıntı, kızarıklık veya sindirim sorunları görüldüğünde eliminasyon diyeti uygulanabilir. Sınırlı içerikli (limited ingredient) mamalar bu durumda yardımcı olur. Obezite riskine dikkat edilmelidir; küçük bedende fazla kilo eklem sorunlarını artırır. Atıştırmalıklar günlük kalorilerin %10'unu geçmemeli ve eğitim ödülleri olarak küçük parçalar halinde kullanılmalıdır.